Fişinq hücumları: necə tanımaq və komandanı necə qorumaq olar
Fişinq (phishing) hücumçunun etibarlı görünən mesajla istifadəçini parol verməyə, link açmağa və ya zərərli fayl yükləməyə vadar etməsidir. Mesaj e-poçt, SMS, mesencer və ya zəng ola bilər. Texniki müdafiə burada tək kifayət etmir, çünki hədəf insanın diqqətidir.
Tipik əlamətlər
- Təcili və təhdidli ton: "hesabınız bu gün bağlanacaq", "dərhal ödəniş edin".
- Gözlənilməz əlavə və ya link: tanımadığınız göndərəndən faktura, "təqdimat", "sənəd".
- Göndərən ünvanı və domen fərqi: görünən ad tanışdır, amma real ünvan başqa domendədir və ya bir hərf fərqlidir.
- Linkin üzərinə gələndə fərqli ünvan: mətn bir şey göstərir, link başqa yerə aparır.
- Qeyri-adi sorğu: rəhbərdən "təcili" hədiyyə kartı, pul köçürməsi və ya parol istəyi.
Şübhəli mesajla nə etməli
Linkə basmayın, əlavəni açmayın. Göndərənlə başqa kanaldan (tanıdığınız nömrə və ya rəsmi sayt) əlaqə saxlayın. Mesajı IT-yə və ya təhlükəsizlik məsul şəxsinə yönləndirin. Artıq basmısınızsa, bunu gizlətməyin: parolu dərhal dəyişin və IT-yə xəbər verin, çünki ilk saatlar həlledicidir.
Təşkilat səviyyəsində müdafiə
- MFA: parol oğurlansa belə, hücumçu ikinci faktorsuz daxil ola bilməz.
- E-poçt filtrləri və SPF, DKIM, DMARC: saxta göndərənlərin domen adından məktub göndərməsini çətinləşdirir.
- Yeniləmələr: zərərli faylın istismar etdiyi boşluq bağlı olarsa, hücum uğursuz qalır.
- Monitorinq: qeyri-adi girişlər və yeni proses/başlanğıc elementləri tez görünür.
- Müntəzəm təlim: qısa, real nümunələrlə və cəzasız.
Nəticə
Heç bir filtr hər fişinqi dayandırmır, heç bir işçi də həmişə diqqətli ola bilməz. Ona görə qat-qat müdafiə qurulur: təlim, MFA, texniki filtrlər və izləmə birlikdə bir səhvi böyük insidentə çevrilməkdən saxlayır.
